Ingrediënten
Salade
hele ijsbergsla (ca. 600 g), ijskoud, in grove repen van 2–3 cm1
verse clementines of mandarijnen (of 1 blik mandarijnpartjes op water, goed uitgelekt)4
jonge belegen Goudse, in luciferreepjes (julienne) van 5 mm150 g
walnoten, kort geroosterd en grof gehakt40–50 g
hardgekookte eieren (9 min), gepeld en grof geraspt3
verse bieslook, fijngesneden3 el
vers gemalen zwarte pepernaar smaak
fleur de selnaar smaak
Lichte cocktailsaus
Griekse yoghurt of crème fraîche (volle versie)3 el
goede mayonaise (Calvé of Kewpie)1 el
tomatenketchup (Heinz)1 el
Dijon-mosterd½ tl
vers citroensappaar druppels
Worcestershire-sausklein scheutje
rookpaprikapoeder (pimentón dulce ahumado)snufje
vers gemalen zwarte pepernaar smaak
mandarijnsap (optioneel, voor extra frisheid)mini scheutje
Bereiding
1
Eieren koken: Leg 3 eieren in een pannetje, dek af met koud water en breng aan de kook. Wanneer het water kookt: timer op 9 min zetten. Direct in ijswater leggen na de tijd, 5 min laten afkoelen, dan pellen. Voor mooi gele dooier zonder grijze rand: precies 9 min, dan ijswater. Bewaar in de koelkast tot je gaat samenstellen — koud ei is makkelijker te raspen dan lauw.
2
Walnoten roosteren: Verwarm oven voor op 180°C. Verspreid de walnoten op een bakplaat. Rooster 5–6 min tot ze net geuren en lichtjes goudbruin zijn — niet bruiner, anders worden ze bitter. Laat afkoelen op een bord (op de bakplaat garen ze door). Hak grof. Alternatief: in een droge koekenpan op middelhoog vuur 3–4 min, constant schudden tot ze geuren.
3
Lichte cocktailsaus maken: Roer in een klein schaaltje alle ingrediënten van de saus los met een garde tot een gladde, lichtroze saus. Proef en stel af: meer zout? Meer Worcestershire voor umami? Meer citroen voor frisheid? Te dik? Mini scheutje mandarijnsap. Te dun? Lepeltje extra yoghurt. Zet apart in de koelkast — koud serveren is belangrijk.
4
IJsberg voorbereiden: Leg de ijsbergsla minstens 30 min vooraf in de koelkast (of kort 10 min in de vriezer als je tijd kort hebt). Snijd de ijsberg in grove repen van 2–3 cm — niet flinterdun, niet hele bladeren. Grove repen geven het juiste bijt-volume en houden de saus mooi op hun plek. Was als nodig, zwiet droog in een sla-centrifuge.
5
Mandarijn voorbereiden: Verse clementines: pel ze en trek de partjes uit elkaar. Snijd elke partje doormidden als ze groot zijn. Het witte vlies hoeft niet weg — bij clementines is dat dun en eetbaar. Blik mandarijn: giet af in een vergiet, laat 5 min uitlekken, dep daarna grondig droog met keukenpapier. Belangrijk — natte mandarijn verdunt de salade. Bewaar 2 el van het vocht voor de saus als je wilt.
6
Kaas in luciferreepjes: Snijd de jonge belegen Goudse eerst in plakken van 5 mm dik, dan dwars in repen van 5 mm — luciferreepjes (julienne). Past mooi naast de mandarijn-partjes en verdeelt zich in elke hap.
7
Ei grof raspen: Rasp de afgekoelde hardgekookte eieren op de fijnste rasp (Microplane of fijne kaasrasp) — dit geeft de klassieke 'mimosa'-effect: licht, luchtig, mooi verdeeld. Veel mooier dan plakken die er als gele schijven op liggen. Bewaar in een schaaltje tot samenstellen.
8
Opbouwen en serveren: Werk per groot bord of op één grote schaal: IJsbergsla als basis — los geschept, niet aangedrukt. Mandarijn-partjes afwisselend met kaas-luciferreepjes verspreid over de sla. Grof geraspt ei royaal eroverheen strooien — geeft het direct die klassieke 'mimosa'-look. Walnoten als laatste verdelen. Bieslook royaal eroverheen. Vers gemalen zwarte peper, snufje fleur de sel. Lepel ⅔ van de cocktailsaus voorzichtig over de salade in 5–6 lepels verdeeld — zachtjes laat hij zich verdelen. De resterende ⅓ in een klein schaaltje ernaast voor wie wil bijdoppen. Voorzichtig één keer met salade-tang door elkaar scheppen om de saus over de sla te verdelen — niet te enthousiast, je wilt niet alles tot brij maken. Serveer direct op koude borden.
Tips
💡 Mise-en-place: de cocktailsaus kan een uur vooraf worden gemaakt — de smaken trekken mooi samen. De eieren en walnoten ook vooraf. Maar de sla snijden, de kaas in reepjes snijden en de mandarijn pellen doe je pas vlak voor serveren. Stel de salade pas samen als iedereen klaar is om te eten — wacht niet langer dan 10 minuten na het samenstellen.
💡 Techniek: rasp de hardgekookte eieren op de fijnste rasp (Microplane) voor het klassieke mimosa-effect — luchtig, mooi verdeeld en in elke hap aanwezig zonder als gele plakken op het bord te liggen. En snijd de ijsberg in grove repen van 2–3 cm, nooit in hele bladeren — repen houden de saus mooi vast en geven het juiste bijt-volume.
💡 Presentatie: serveer op ijskoude borden en zet de resterende ⅓ cocktailsaus in een klein schaaltje ernaast voor wie wil bijdoppen. Geeft mensen controle en voorkomt dat de salade verzopen raakt. De mimosa-look van het geraspte ei en de kleurcontrasten (groen, oranje, geel, wit) maken dit gerecht direct visueel aantrekkelijk.
💡 Variatie met garnalen: voeg 200 g Hollandse garnalen of grote roze garnalen toe voor een complete lunchsalade — dan wordt het een echte rétro garnalencocktail-salade. Klassieke combinatie die hier perfect werkt.
💡 Variatie met augurk: snijd 2–3 zoetzure augurken in mini-blokjes en strooi erover voor pit en een klassiek-Hollands accent.
💡 Alternatief blik vs. vers: verse clementines zijn sappiger en helderder van kleur; mandarijn uit blik op water heeft de nostalgische jaren-70-charme die bij dit recept past. Beide werken — blik wel grondig uitlekken en deppen, anders verdunt het de saus.
💡 Rookpaprikapoeder is de geheime ingredient: een halve theelepel pimentón dulce ahumado of gerookte paprikapoeder geeft die subtiele rokerige toets die professionele cocktailsausen hebben en zelfgemaakte versies missen. Te vinden bij Albert Heijn (Verstegen) of Spaanse winkels.
💡 IJsbergsla moet écht ijskoud zijn: minstens 30 minuten in de koelkast of 10 minuten in de vriezer. Knapperige ijskoude sla tegen lichte romige saus is het hele verschil tussen een saaie salade en iets wat iedereen opvraagt.
Wijnadvies
🍷 Aanbevolen
Riesling Trocken — Moezel of Pfalz, Duitsland
🍇 Riesling
Droog, citrus, gele appel, kweepeer, lichte mineraliteit en een hint van honing maar droog afdrinkend. Stevige frisse zuren, elegante fruitigheid, lange mineralige afdronk.
Dr. Loosen, Selbach-Oster, Reichsrat von Buhl, J.J. Prüm Kabinett Trocken. €10–18. Serveer op 9–11°C.
De cocktailsaus heeft een romige, lichtjes zoete en zoute structuur die vraagt om een wijn met frisse zuren en lichte fruitigheid. Riesling Trocken snijdt feilloos door de yoghurt-mayo-basis van de saus; de citrus-tonen vinden de mandarijn; en de fijne fruitigheid raakt de zoete kant van de jonge belegen kaas zonder zelf zoet te zijn. Eén van die zeldzame gerechten waar droge Riesling de meest logische en elegante keuze is.
🔄 Alternatief
Albariño — Rías Baixas DO, Galicië, Spanje
🍇 Albariño
Droog, citrus, witte perzik, ziltige mineraliteit en levendige frisse zuren. Lichte Atlantische fraîcheur, middellange afdronk.
Bodegas Granbazán, Pazo de Señorans, Martín Códax. €10–18. Serveer op 8–10°C.
Voor wie geen Riesling lust: Albariño heeft dezelfde frisse mineraliteit en fruitige energie om de cocktailsaus aan te kunnen. De licht-zilte finale past bij de Worcestershire-umami in de saus; de citrustonen vinden de mandarijn; en het Atlantische karakter geeft een zomerse vibe die mooi past bij het frisse karakter van de salade.
🍇 Meest toegankelijk
Sauvignon Blanc Touraine of Pinot Grigio Friuli — Loire/Friuli
🍇 Sauvignon Blanc of Pinot Grigio
Droog, fris, citrus, groene kruiden (Sauvignon) of appel en lichte amandel (Pinot Grigio). Frisse zuren, lichte body, neutraal van karakter.
Sauvignon Touraine: Domaine Marionnet (€8–12). Pinot Grigio Friuli: Jermann, Livio Felluga (€10–15). Breed verkrijgbaar in Nederlandse supermarkten en slijterijen.
Universeel-passende droge witte wijn die altijd werkt naast lichte salades met romige dressings. Geen specifiek karakter dat botst met de cocktailsaus of de salade; de frisse zuren snijden door de romigheid; en de toegankelijke prijs en brede beschikbaarheid maken dit de meest praktische keuze voor wie geen Riesling of Albariño in huis heeft.
Nederland / klassiek-Hollands